Wat beïnvloedt duurzame inzetbaarheid?
Duurzame inzetbaarheid wordt beïnvloed door factoren op drie niveaus: persoonlijk, organisatorisch en maatschappelijk.
Persoonlijke factoren zoals gezondheid, vitaliteit, veerkracht en levensstijl spelen een rol. Hoe iemand omgaat met stress of zorgt voor voldoende beweging beïnvloedt hoe lang iemand vitaal blijft werken.
Organisatorische factoren zijn arbeidsomstandigheden, flexibiliteit, loopbaanontwikkeling en organisatiecultuur. Krijgen medewerkers ruimte voor ontwikkeling? Is er aandacht voor werk-privébalans? Voelen mensen zich gewaardeerd?
Maatschappelijke factoren zoals technologische ontwikkelingen en vergrijzing vormen de context. De beroepsbevolking krimpt, mensen werken langer door, en automatisering verandert functies snel.
Wat kun je doen om duurzame inzetbaarheid te beïnvloeden?
Niet alle factoren zijn even goed te beïnvloeden. Als organisatie kun je niet voorkomen dat iemand ernstig ziek wordt. Ook de invloed op maatschappelijke trends zoals vergrijzing is beperkt.
Het is daarom beter je te richten op de factoren waar je wel invloed op hebt. De kern: motivatie van medewerkers. Verschillende onderzoeken tonen keer op keer aan dat gemotiveerd personeel de beste voorspeller is voor laag ziekteverzuim en hogere productiviteit.
Onderzoek van Deci en Ryan wijst drie elementen aan die motivatie bepalen: autonomie (eigen regie over werk), competentie (gevoel bekwaam te zijn), en verbinding (erbij horen en gewaardeerd worden).
Door te investeren in deze drie elementen leg je het fundament voor duurzame inzetbaarheid binnen alle generaties.
Hoe maak je duurzame inzetbaarheid meetbaar?
Duurzame inzetbaarheid meet je op meerdere niveaus. Verzuimcijfers zijn belangrijk, maar vertellen niet het hele verhaal.
Meet ook werkvermogen (kunnen medewerkers hun werk fysiek en mentaal aan?), vitaliteit (hoe ervaren ze hun gezondheid?), en betrokkenheid (voelen ze zich verbonden met het werk?).
Gebruik praktische vragenlijsten tijdens functioneringsgesprekken of werkoverleggen. Signaleer trends: welke afdelingen of leeftijdsgroepen ervaren meer druk? Hoe scoren autonomie, competentie en verbinding bij verschillende teams?
Door structureel te monitoren kun je tijdig bijsturen en duurzame inzetbaarheid versterken waar nodig.
Wat is het verschil tussen duurzame inzetbaarheid en employability?
Employability focust op kennis en vaardigheden ontwikkelen zodat iemand inzetbaar blijft op de arbeidsmarkt. Het gaat vooral om ‘kunnen’: heb je de juiste competenties?
Duurzame inzetbaarheid gaat verder. Het omvat ook fysieke en mentale vitaliteit, gezonde werkomgeving, werk-privébalans en eigen regie over je loopbaan.
Waar employability over ‘kunnen’ gaat, draait duurzame inzetbaarheid ook om ‘willen’ (gemotiveerd blijven) en ‘mogen’ (een werkomgeving die gezond werken faciliteert).
