Ouderen verwijten millennials nogal eens dat ze niet hard genoeg werken en hun geld alleen maar uitgeven aan latte macchiato’s en avocado’s. Mensen zijn dol op stereotypen. Maar de typering is veel te kort door de bocht. De millennial heeft het op veel fronten een stuk zwaarder. Op de arbeidsmarkt, op de woningmarkt en zelfs op de huwelijksmarkt.
De Sociaal Economische Raad (SER) erkent het probleem en schreef in een recent rapport dat de generatie die nu tussen de 18 en 35 jaar oud is belangrijke mijlpalen in het leven later bereikt.
Zo kopen millennials later een huis, starten later een gezin en beginnen later met het opbouwen van een pensioen dan eerdere generaties. “Deze mensen leven een uitgesteld leven”, zegt SER-voorzitter Mariëtte Hamer daarover tegen de NOS.
De arbeidsmarkt
Gemiddeld krijgen millennials pas op hun 27ste een vast contract. Dat is drie jaar later dan tien jaar geleden. Daar begint de vertraging: ze verdienen minder en bouwen minder pensioen op.
In steeds meer sectoren is het normaal om nauwelijks nog vaste contracten aan te bieden. Jongeren zijn aangewezen op tijdelijke contracten, flexbaantjes en freelance-opdrachten. Op zich opmerkelijk, omdat de werving van jong talent bepaald niet eenvoudig is.
Daarnaast hebben ze een veel hogere studieschuld dan eerdere generaties. In het verleden kenden we een studiebeurs van zes jaar, terwijl de huidige generatie slechts gebruik kan maken van een lening.
Deze mensen leven een uitgesteld leven – ze kopen later een huis, starten later een gezin en beginnen later met pensioenopbouw.
Sinds een aantal jaar wordt de studieschuld in tegenstelling tot vroeger meegerekend bij het vaststellen van de hoogte van de hypotheek, waardoor jongeren minder snel een woninglening krijgen en bovendien een veel lager bedrag kunnen lenen.
De woningmarkt
Waar veel babyboomers in afbetaalde vrijstaande huizen wonen, zijn millennials aangewezen op dure huurwoningen in de particuliere sector. Door hun tijdelijke contract kunnen ze geen hypotheek krijgen. Hebben ze wel een vast contract dan kunnen ze door hun studieschuld niet genoeg lenen.
Daarnaast zijn de prijzen van woningen geëxplodeerd waardoor heel veel jongeren niet eens in aanmerking komen voor een koopwoning. Doordat ze te veel verdienen voor een sociale huurwoning, zijn ze zoals gezegd afhankelijk van de vrije huur, waardoor een veel groter deel van hun inkomen opgaat aan woonlasten en sparen lastig wordt.
Startende kopers steeds zeldzamer
Er is bovendien weinig financiële basis voor het stichten van een gezin, dat dus wordt uitgesteld. Nooit eerder was het aandeel starters onder huizenkopers zo laag als in 2018: slechts een kwart van de woningen ging naar starters. Dat was in 2014 nog bijna de helft.
Veertig procent van de millennials denkt geen eerste huis te kunnen kopen. Dat is vijf procent meer dan het Europees gemiddelde, toch opmerkelijk voor een van de rijkste landen van de Europese Unie.
Luce van Kempen, van het SER-jongerenplatform, spreekt dan ook zijn zorgen uit tegen de NOS: “We zien dat mensen steeds later uit huis gaan, later een vaste baan krijgen, dingen uitstellen. Voor mensen die dat willen, is dat geen probleem. Maar als je vastzit of die stap niet durft te nemen. Dan kom je wel in de problemen.”
De huwelijksmarkt
Tegen 2025 zijn er drie miljoen singles in Nederland. Een aanzienlijk deel daarvan is millennial en woont in de stad. Vond je vroeger nog voor je twintigste je grote liefde op het schoolplein of in de lokale bar, nu zijn gemeenschappen veel minder hecht en bewegen jongeren zich veel meer door het land en de wereld.
Voor de liefde zijn ze aangewezen op datingsites. Onderzoek heeft uitgewezen dat dat geen goede manier is om een relatie te vinden.
Te veel keuze maakt kritisch
Twee psychologen van de universiteit van Tilburg verklaren: “De eindeloze stroom van profielen op datingsites leidt tot een algemene ontevredenheid en maakt mensen pessimistischer over hun kansen, waardoor ze steeds meer opties gaan verwerpen.”
De proefpersonen in de studie waren steeds minder geneigd potentiële partners een kans te geven naarmate ze meer keuze hadden. Ze werden steeds kritischer en gaven door hun gebrek aan succes eerder de moed op. Ook het vinden van een geschikte partner is dus veel moeilijker dan in de tijd van de babyboomers.
Het verwijt dat millennials zelf debet zijn aan hun vertraagde ontwikkeling als het gaat om huis, baan en gezin is dus echt te gemakkelijk gedacht.
SER-jongerenplatform
Het SER-jongerenplatform is een adviesorgaan van jongeren (18-35 jaar) dat de Sociaal-Economische Raad adviseert over onderwerpen die relevant zijn voor jonge mensen, zoals arbeidsmarkt, onderwijs en wonen.
Inspiratie voor effectieve samenwerking
Wat is de zin en onzin van generatiedenken en hoe ga je in de praktijk met generatieverschillen om?
Waarom krijgen millennials later een vast contract?
Millennials krijgen gemiddeld pas op hun 27ste een vast contract, drie jaar later dan tien jaar geleden. In steeds meer sectoren worden nauwelijks nog vaste contracten aangeboden en zijn jongeren aangewezen op tijdelijke contracten, flexbaantjes en freelance-opdrachten.
Hoe beïnvloedt studieschuld de woningkansen van millennials?
Sinds een aantal jaar wordt studieschuld meegerekend bij het vaststellen van hypotheekbedragen. Hierdoor krijgen jongeren minder snel een woninglening en kunnen ze een veel lager bedrag lenen. Vroeger bestond er een studiebeurs, nu alleen nog leningen.
Hoeveel millennials denken geen huis te kunnen kopen?
Veertig procent van de millennials denkt geen eerste huis te kunnen kopen. Dat is vijf procent meer dan het Europees gemiddelde. In 2018 ging slechts een kwart van de woningen naar starters, terwijl dat in 2014 nog bijna de helft was.
Waarom is daten moeilijker geworden voor millennials?
Gemeenschappen zijn minder hecht geworden en jongeren bewegen zich meer door het land. Ze zijn aangewezen op datingsites, maar onderzoek toont aan dat de eindeloze stroom profielen tot ontevredenheid leidt en mensen kritischer maakt, waardoor ze eerder de moed opgeven.
Wat bedoelt de SER met ‘een uitgesteld leven’?
De SER stelt dat millennials belangrijke mijlpalen later bereiken: ze kopen later een huis, starten later een gezin en beginnen later met pensioenopbouw dan eerdere generaties. Dit komt door structurele problemen op de arbeids- en woningmarkt.
